Üsküdar Üniversitesi NPİSTANBUL Hastanesi Uzman Klinik Psikolog İnci Nur Ülkü, 2. eğitim-öğretim döneminin başlamasıyla çocukların yaşayabileceği sorunlara değindi ve ailelere önerilerde bulundu.

Okula dönüş bazı çocuklar için kaygı verici olabilir…

Okulların ikinci döneminin başlamasının çocuklar için hem heyecan verici hem de kaygı verici olabileceğine dikkat çeken Uzman Klinik Psikolog İnci Nur Ülkü, “2 haftalık bir tatil sonrası okul temposuna tekrar adapte olmak, akademik ve sosyal olarak tekrardan uyum sağlamak çocuklar üzerinde farklı psikolojik etkiler yaratabilir.” dedi.

Bazı çocukların okula dönüşü heyecanla beklerken, bazılarının isteksizlik ya da kaygı yaşayabileceğine değinen Uzman Klinik Psikolog İnci Nur Ülkü, ailelerin bu dönemde tutumlarının çok önemli olduğunu, çocuklarını desteklemeleri, onların motivasyonlarını artırmaları ve sınav kaygısını en aza indirmeleri gerektiğini söyledi.

Çocuk okula dönmek istemiyorsa, nedenleri anlayışla dinlenmeli…

Tatil süresince günlük rutinleri değişen çocukların tekrar okula uyum sağlamalarının zaman alabileceğini dile getiren Uzman Klinik Psikolog İnci Nur Ülkü, “Bu nedenle, okula dönüş sürecinde ailelerin çocuklarına karşı sabırlı ve anlayışlı olması gerekir.” dedi ve neler yapılabileceğini şöyle açıkladı:

“Tatil döneminde bozulan uyku düzeninin yeniden oluşturulması için yatma ve kalkma saatleri aşamalı olarak düzenlenebilir. Okulun sadece akademik başarı için değil, aynı zamanda kişisel gelişim, sosyal becerilerin gelişimi ve yeni deneyimler kazanmak için önemli bir alan olduğu vurgulanmalı. Çocukların okulda yaşadığı olumlu veya olumsuz deneyimleri anlatmaları için teşvik edilmesi, onların kendilerini daha güvende hissetmelerini sağlar. Çocuklara ‘Bugün okul nasıl geçti?’ yerine ‘Bugün okulda kaygılandığın bir şey oldu mu? Bugün heyecanlandığın şey oldu mu?’ gibi sorular sorulabilir. Çocuk okula dönmek istemiyorsa, bunun nedenleri anlayışla dinlenmeli ve çözüm yolları birlikte aranmalı.

Çocukların kısa vadeli başarılar elde etmesi, motivasyonlarını artırabilir. Örneğin, haftalık ders hedefleri belirlemek, her gün belirli bir süre kitap okumak gibi küçük adımlarla başarı hissi kazanmaları sağlanabilir. Çocukların okulda yaşadıkları hakkında konuşmaları teşvik edilmeli ve duygularını paylaşmalarına olanak tanınmalı. Çocukların arkadaşlarıyla vakit geçirmesi teşvik edilmeli. Sosyal becerilerini geliştirmeleri için onları kulüplere, etkinliklere veya takım çalışmalarına yönlendirmek faydalı olabilir. Yeni dönemle birlikte oluşabilecek sosyal kaygılar konusunda destekleyici ve anlayışlı olunmalı. İlk haftalarda yoğun akademik beklentiler çocuk üzerinde strese neden olabilir.”

Çocukların stres ve kaygılarını gözlemlemek önemli…

Çocukların akademik başarısını desteklemenin en önemli yollarından birinin, onlara hedef belirleme konusunda rehberlik etmek olduğuna vurgu yapan Uzman Klinik Psikolog İnci Nur Ülkü, “Ancak, bu süreçte ailelerin aşırı baskıcı olmaktan kaçınması gerekir. Bu durum çocukları çok fazla strese sokabilir.” dedi. 

Hedef belirleme sürecinde ailelerin öncelikle, çocuğun ilgi ve yeteneklerine uygun hedefler koymasını sağlaması gerektiğini dile getiren Uzman Klinik Psikolog İnci Nur Ülkü, “Başarıyı yalnızca akademik notlarla ölçmemek, sosyal beceriler ve kişisel gelişimi desteklemek önemli bir diğer nokta. Çocuğun çabalarını takdir etmek motivasyonunu da artırır. Çocukların kendilerini ifade etmelerine ve duygularını paylaşmalarına alan açılmalı. Çocuklar kendi güçlü yanlarını keşfetmeli ve ilgilerini çeken alanlarda gelişmeleri desteklenmeli. Başarıyı sadece notlarla değil, gelişim süreçleriyle değerlendirmek önemli. Çocukların gelişimlerini gözlemlemek ve ilerlemelerini takdir etmek motivasyonu artırır.” şeklinde konuştu.

Çocukların stres ve kaygılarını gözlemlemenin ve onları yargılamadan dinlemenin de önemli olduğuna dikkat çeken Uzman Klinik Psikolog İnci Nur Ülkü, baskıcı ve kıyaslayıcı yaklaşımların, çocukların motivasyonunu düşürebileceğini ve özgüvenlerini zedeleyebileceğini aktardı.

Çocuğun sadece ders odaklı bir hayat yaşamasının önüne geçilmeli 

Özellikle sene sonu yaklaştıkça, sınavlara hazırlanan öğrencilerde kaygının artabileceğinin de altını çizen Uzman Klinik Psikolog İnci Nur Ülkü, çocukların sınav kaygısının azalmasında aile desteğinin önemini yineledi. 

Gerçekçi beklentiler oluşturulması ve başarının sadece sınav sonuçlarıyla ölçülmediğinin vurgulanması gerektiğini ifade eden Uzman Klinik Psikolog İnci Nur Ülkü, sözlerini şöyle tamamladı:

“Çocukların sürekli ders çalışmasını beklemek yerine, verimli çalışma saatleri oluşturulmalı ve düzenli molalar verilmeli. Evde tek gündem sınav ve ders olmamalı. Spor, sanat, doğa yürüyüşleri gibi rahatlatıcı aktiviteler teşvik edilerek çocuğun sadece ders odaklı bir hayat yaşamasının önüne geçilmeli. Düzenli çalışma alışkanlıkları kazandırılmalı ve aşırı stres oluşturmadan planlı bir şekilde ders çalışmaları teşvik edilmeli. Başarının sadece sınav sonuçlarına bağlı olmadığı, hayatın birçok farklı başarı alanı sunduğu anlatılmalı.

Aileler, çocuklarının akademik ve duygusal süreçlerinde önemli bir role sahip. En büyük destekçileri ebeveynleri ve onların sevgisini, güvenini hissetmek çocukların kendilerine duyduğu güveni de artırır.”

The post Tatil sonrası okula dönüşte çocuklar kaygı yaşayabilir! first appeared on Doktordan Bilgiler.

Kulak, Burun ve Boğaz Hastalıkları Bölümü’nden Prof. Dr. Bedri Özer, sadece sosyal açıdan değil eğitim açısından da işitme duyusunun önem taşıdığına dikkat çekerek, “İyi bir eğitim için çocukların minik bedenlerinin ve tüm duyularının olabildiğince sağlıklı ve verilen eğitimi algılayabilecek düzeyde olması birinci şart. Bilindiği üzere ülkemizde Sağlık Bakanlığı Halk Sağlığı Genel Müdürlüğünün koordinasyonunda sadece yeni doğan değil okul çağı çocuklarda da işitme tarama programları yürütülmektedir” dedi.

İŞİTME KAYBI HER 7 ÇOCUKTAN BİRİNİ ETKİLİYOR

Prof. Dr. Bedri Özer, yeni doğan bebeklerde ortalama binde 2-3 oranında tespit edilen işitsel kayıpların doğum sonrası yoğun bakım tedavisi alan bebeklerde binde 4’lere çıktığını ifade ederek, “Okul yaşına gelindiğinde ise okul öncesi erken çocukluk döneminde geçirilen sistemik enfeksiyonlar, kulak iltihapları, kullanılan ilaçlar, geçirilmiş kazalar nedeni ile bu oranlar binde 6’lara ulaşmaktadır. Kalıcı işitme kaybı yaygınlığının okul çağı nüfusta binde 9’lara çıktığı bilinmektedir. Bir ya da her iki kulakta kalıcı ya da geçici işitme kayıplarının sıklığı okul çağı nüfusta yaklaşık yüzde 15’ler düzeyinde olup, her yedi çocuktan birini etkilemektedir” şeklinde konuştu.

“OKULDA UYUM SORUNU YAŞATABİLİR”

Prof. Dr. Bedri Özer şöyle devam etti:

“Doğumdan itibaren mevcut olan ya da sonradan ortaya çıkabilen işitme kayıpları erken tespit edilmez ise, erken tedavi ve rehabilitasyon programlarına alınmaz ise bu çocuklar ruhsal ve sosyal açıdan yaşıtları ile uyum sorunu yaşamakta, zeka ve akademik başarıları geri kalmaktadır. Okul çağında çevresi ile uyumsuz, arkadaşları ile geçimsiz, ilgi alanı dağınık öğrenciler olarak hem okul hem de aile ortamında yalnız kalabilmektedirler. Yeni eğitim ve öğrenim yılının başladığı bu günlerde ebeveynlere ve okul öğretmenlerine düşen en önemli görev çocukların bedensel ve ruhsal sağlıklarının yerinde olup olmadığının gözlenebilmesidir.”

İŞİTME KAYBINI TEST ETMEK İÇİN 10 KRİTİK SORU

Prof. Dr. Bedri Özer, ebeveynlerin çocuklarını yakından gözlemesinin ve 10 kritik soruya cevap aramasının önemli olduğunu belirterek soruları şöyle sıraladı:

1. Ailenizde erken yaşta işitme kaybı olan bir birey var mı?
2. Çocuğunuzun hastane takibini gerektiren geçirilmiş bir kafa travması oldu mu?
3. Öğrenme güçlüğü konusunda bir tereddüttünüz var mı?
4. Yüksek şiddette bir gürültüye maruz kaldı mı?
5. Geçmişte iç kulağa / işitmeye zarar verebilecek bir ilaç kullanım zorunluluğu oldu mu?
6. Geçmişte tekrarlayan kulak enfeksiyonları yaşandı mı?
7. Söylediklerinizi sık tekrarlatır ya da yanlış anlar mı?
8. Ses duyduğunda sesin geldiği yönü tam olarak algılayabiliyor mu?
9. Radyo ya da televizyondan gelen sesi sizinle aynı mesafeden dinleyip ayırt edebiliyor mu?
10. Kapının zilini, telefonun sesini yan odadan algılayabiliyor mu?”

The post İşitme kayıpları eğitimi olumsuz etkiliyor first appeared on Doktordan Bilgiler.

Beslenmede mümkün olduğu kadar paketli gıdalardan uzak durulması gerektiğini belirten Kuğu, “Çocukların beslenme çantasına sevecekleri gıdaların konulması gerekir. Birlikte yapılan poğaçalar, kurabiyeler çocuklar için teşvik edici olacaktır. Mevsim meyve ve sebzeleri tüketilmeli. Doğal probiyotikler şalgam, yoğurt, ev yapımı turşu, sirke çok kıymetlidir” dedi.

“SUSUZ KALAN ÇOCUKLAR DAHA SINIRLI OLABİLİYOR”

Okulda susuz kalan çocuklarda baş ağrısı ve agresyon gelişebildiğini vurgulayan Dr. Kuğu,”İyi bir bağışıklığın ikinci unsuru yeterli sıvı alımıdır. Ancak çocuklar okulda su içmeyi unutabilir. Mutlaka yemek aralarında öğretmenlerin çocuklara su içmeyi hatırlatması yerinde olur. Veliler de çocuğu okuldan aldığında onlara su vererek sıvı dengesini sağlayabilir” dedi.

Sağlıklı bir bağışıklığın üçüncü unsurunun ise sağlıklı bir nefes olduğunu aktaran Dr. Kuğu, “Beslenmenin yanı sıra vücudun aynı zamanda kaliteli bir oksijene ihtiyacı vardır. Çocukların teneffüsleri dışarıda geçirmesi, -hava soğuk bile olsa, kısa süreli de olsa- bahçede dolaşmaları ve hareket etmeleri gerekir. Çocukların bulundukları ortam sık sık havalandırılmalıdır. Bunun dikkat süresini arttırdığı da kanıtlanmıştır” ifadelerini kullandı.

“UYKU VÜCUDUN TEMIZLİK ZAMANI”

Son olarak uykunun da sağlam bir bağışıklık için doğru saatlerde ve ortamda olması gerektiğini sözlerine ekleyen Dr. Özlem Kuğu, “Uyku vücudun temizlik zamanıdır, fizyolojik ve psikolojik arınma zamanıdır. Saat 11.00 ile 02.00 arası çocukların uykuda olması gerekir. Uykudan 2 saat öncesine kadar da mavi ekrandan uzak kalmak ve yemeyi kesmek gerekir” diye konuştu.

“ANTİBİYOTİK KULLANIRKEN PROBİYOTİK VERİLMELİ”

Hastalık sürecinde kullanılan antibiyotiklerin iyi ve kötü bakterileri yok ettiği için tedavi sürecinin probiyotiklerle desteklenmesi gerektiğine de dikkat çeken Dr. Kuğu, “Bir antibiyotiğin vücuttan atılması 3 ay sürüyor. Bu nedenle antibiyotik kullanımı durumunda eczanelerden alınan probiyotiklerle çocuk takviye edilmeli. Çocuklara sabah aç karna probiyotik, yemekten sonra ise antibiyotik verilerek bağışıklık sistemi desteklenebilir” diye konuştu.

“ÇOCUKLAR TAM İYİLEŞMEDEN OKULA YOLLANMAMALI”

Okula yeni başlayan çocuklar için ailelere önerilerde bulunan Dr. Kuğu, sözlerini şöyle sürdürdü:

“Çocuklar hiç okul öncesi dönemi yaşamadan 1. sınıfa başladığında hastalıklar nedeniyle akademik süreçte aksamalar yaşayabilir. Çocuğun burun akıntısı, öksürük, ishal gibi şikayetleri başladığında ateşlenmesine fırsat vermeden okula göndermeyip onu dinlendirebiliriz. Vücut en iyi dinlenerek iyileşir. Bu süreçte takviye edici vitamin grupları da verilebilir. Evcil hayvan beslemek, çocuğun dışarıda oksijen alması, toprakla oynaması önemli. Ailelerin kullandığı yumuşatıcılar, deterjanlar, temizlik ürünlerinin de yeşil ürün olarak tercih edilmesi gerekir. Özellikle alerjik çocukları olanlar buna dikkat etmelidir. Kimyasal temas mümkün olduğu kadar azaltılmalıdır. Sağlığı korumak ve bulaş yollarını engellemek bizim elimizi güçlendirir. Çocukları tam iyileştiğinden emin olduktan sonra okula yollamalıyız.”

The post Çocukların bağışıklığını güçlendirmek için 4 altın kural first appeared on Doktordan Bilgiler.

Ağır sırt çantalarından okul sıralarına, ödev başında geçen hareketsiz saatlerden artan dijital cihaz kullanımlarına kadar pek çok durum çocuk ve gençlerin omurga sağlığını olumsuz etkiliyor. Bu konuların başında da gelişmekte olan çocuk ve gençlerin omurga sağlığı geliyor. Gelişme çağındaki çocuk ve gençlerin okul çantası taşırken dikkat edilmesi gerekenlerin başında okul çantası seçiminde ağırlığın sırta doğru dağılımı önem taşıyor. “Özellikle 11 yaş sonrasında kendini gösteren skolyoz sorununu düşündüğümüzde ağır çanta taşımaktan kaçınmanın önemi anlaşılıyor. Ağır yükler söz konusu olduğunda tekerlekli valiz tipi okul çantası kullanmak en doğru seçim. Sırt çantaları tercih ediliyorsa da tek taraflı kullanımdan kesinlikle kaçınılmalı. Sırt çantalarında iki kayışın da dengeli olarak takılmasına, varsa bel ve göğüs bantlarının da bağlanmasına özen gösterilmeli. Çapraz postacı tipi çantalar tercih ediliyorsa da önce sağdan sola, sonra soldan sağa şeklinde dönüşümlü bir kullanımla denge sağlanmalı. Özellikle orta okul ve lise yaşlarındaki gençler daha havalı göründüğü için sırt çantasını tek kayışla taşıyarak omurga sağlıklarını riske atıyor” diyen Ortopedi ve Travmatoloji Hekimi Op. Dr. Evren Fehmi Atay, çocukların ayakkabı seçimlerinin de önemine vurgu yaptı.

OKUL AYAKKABISINDA KRİTER RAHATLIK OLMALI

Ayak sağlığı için okul ayakkabısı seçiminin önemini anlatan Op. Dr. Evren Fehmi Atay, “Düz tabanlı kösele tipi ayakkabı ve babetlerdense ayağın tüm alanlarını eşit biçimde destekleyen spor ayakkabılar ayak sağlığı için tercih sebebi. Tabanı düz, yerin sertliğini direkt ayağa yansıtan, ayak kirişini desteklemeyen ayakkabıları önermiyoruz. Tabanı yumuşak, ayak kirişini destekleyen, sıkmayan spor ayakkabılar ise güvenle kullanılabilir” dedi.

Ayakkabı alırken söylenen ‘giydikçe genişler’ ifadesinin çok yanlış olduğuna dikkat çeken Op. Dr. Evren Fehmi Atay, “Ayakkabı mutlaka çift olarak denenmeli ve 5-6 dakika mağaza içinde yürünerek ayaklarda sıkma, vurma olup olmadığı gözlemlenmeli. Sonradan açılır diye alınan ayakkabılar kemiğin büyüme kıkırdaklarını ezebilir ve ileride ayak şeklinde sorun yaratabilir” diye konuştu.

‘HAYAT HAREKETTİR, HAREKET ETMEK İSE HAYAT’

Yeni neslin bilgisayar, tablet ve telefon kullanımına bağlı olarak gitgide hareketsizleştiğine vurgu yapan Op. Dr. Evren Fehmi Atay, hareketli bir çocukluğun faydalarının yetişkinliğe hatta yaşlılığa bile sirayet edebileceğini belirterek şunları söyledi:

“Geçmiş yıllardaki okul sıralarına oranla yeni nesil okul sıraları çok daha ergonomik. Ancak geçmişte teneffüs aralarında tüm çocuklar hızla bahçeye çıkar ve oyun oynarken şimdilerde çocuklar ders molalarını telefon ve tabletleriyle geçiriyor. Çocukların bedensel kapasitelerine uygun spor aktivitelerinde bulunması, teneffüslerde arkadaşlarıyla oyun oynaması hem fiziksel hem zihinsel hem de sosyal açıdan çok önemli. Hem evde hem de okulda çocukları hareketsizliğe alıştırmayalım, vücut kapasitelerine uygun bir şekilde harekete teşvik edelim. Hayatın hareket, hareketinse hayat olduğunu hiç unutmayalım.”

The post Çocuklarda omurga sağlığını tehdit ediyor! first appeared on Doktordan Bilgiler.

Koronavirüs sürecinden itibaren 1,5 yıllık süreçte bu oranın daha fazla arttığı kaydedildi.

Op. Dr. Belgin Ekmekçiler, miyopa bağlı olarak çocuklarda okul başarısında düşüş yaşandığını belirtirken; 2035 yılına kadar her 3 çocuktan 1’inin gözlük takacağını söyledi.

“HER OKUL BAŞLAMA DÖNEMİNDE GÖZ MUAYENESİNE GÖTÜRÜN”

Çocuklarda değil, herkeste yeni dönemin hastalığı teknoloji bağımlılığı olduğunu söyleyen Ekmeçiler, çocukluk çağında kullanımın daha sık olduğunu ifade etti.

Çocukların dersleri koronavirüs döneminde online yayınlarda bilgisayar ve tabletten olduğu için son 1,5 yıldır oranın gittikçe de arttığını belirten Ekmekçiler, “Son yıllarda miyop çocuklarda 3 kat arttı. Okullarda gözlük kullanan çocuk oranı yaklaşık 2-3 yıl önceye göre 3 kat artış gösterdi. Aileler, genelde çocukları yakını gördüğü içinde uzak görüntüleri konusuna bilgileri olmuyor. Çocuklarımızda en çok miyopiye bağlı olarak okul başarısında düşme, tahtayı görememe gibi sıkıntılarımız ortaya çıkıyor. O yüzden mutlaka çocuklarımızı rutin aralıklarla ve her okul başlama döneminde göz muayenesine götürmemiz gerekiyor.” dedi.

“20-20-20 UYGULAMASINI YAPMALARINI İSTİYORUZ”

Çocuklarda ve yetişkinlerde computer vision syndrome denilen sık baş ağrısı, göz ağrısı, gözde kaşıntı, yanma, sulanma, boyun ağrısı, sırt ağrısı şeklinde şikayetlerin ortaya çıktığını aktaran Ekmekçiler, “Son yıllarda biz, 20-20-20 dediğimiz, 20 dakikada bir, 20 saniye süre ile 6 metreden uzağa bakma şeklinde bir uygulama istiyoruz hastalarımızdan. Bilgisayar başında çalışıyorsak ya da çocuğumuz bilgisayar başındaysa, 20 dakikada bir 20 saniyelik ara verecek. Bu arada da gidip kitap okuyacak ya da televizyon izlemeyecek. Uzaklara bakacak. Ya da gözünü kapatıp dinlendirme istiyoruz. Uzun süre bilgisayara bakmak gözde kuruluk sıkıntısına sebep oluyor. Özellikle gece bilgisayara bakmamıza bağlı olarak mavi ışığa maruz kaldığımız için melatonin hormonlarının salgılanmasını azalttığı için uyku bozukluklarına sebep olabiliyor. O yüzden mutlaka kullanırken süreye de zamana da dikkat edin. Çocuklarımızın günde iki saatten fazla ekran başında kalmamaları lazım. Bu iki saatlik süreyi de mutlaka zamana bölmemiz gerekiyor.” şeklinde konuştu.

“BU ÇOK YÜKSEK BİR ORAN”

2035 yılında 3 çocuktan 1’i miyop olacağını beklediklerini dile getiren Op. Dr. Ekmekçiler, sözlerine şöyle devam etti:

“Bu çok yüksek bir oran. Üç çocuğunuz varsa biri gözlük takacak. Her okul açılma döneminin başında ilkokul çağından itibaren göz muayenesini tavsiye ediyoruz. Gelemiyorsa bile yapacağımız şey oturduğu yerden televizyon alt yazılarını okuyup okumadığını kontrol edebilirler. Tabii ki tek göz olarak. Bir gözünü kapatıp öbür gözünü uzak bakışla. Ya da çocuğuna sorabilirler. Okulda arka sıraya geçtiğinde tahtayı görebiliyor mu? Bunları tek gözüyle, iki gözüyle değil. Eğer çocukta bu tür sıkıntı varsa mutlaka kontrole getirmeleri gerekiyor.”

The post Her 3 çocuktan biri göz problemi yaşayabilir first appeared on Doktordan Bilgiler.